Amortisman oranları
Ne işe yarar
Bölüm başlığı “Ne işe yarar”Bu sekme, varlık sınıfı (ör. taşıt, bilgisayar/donanım, mobilya) başına faydalı ömür (ay) satırlarının sayısını ve kaçının doğrulandığını gösterir. Kıymet kartı açılırken ve her ay amortisman ayrılırken, kıymetin edinim ayında geçerli ve teyitli oran okunur; kartın ömrü bu orandan türer.
Satırlar bu sekmede değil, Sabit Kıymet ekranındaki Amortisman Oranları (parametre) bölümünde girilir. Yeni geçerlilik tarihi girilince önceki açık oran otomatik kapanır. Amortisman başladıktan sonra kıymetin ömrü, sınıfı ya da yöntemi değiştirilemez; geçmiş amortisman kayıtları yeni oranla yeniden hesaplanmaz.
Kimler kullanır
Bölüm başlığı “Kimler kullanır”Muhasebe sorumlusu ve mali müşavir. Bu sekmeyi görmek için Ayarlar · Parametreler (ya da Ayarlar) sayfasında Görüntüle yetkisi yeterlidir. Oranı kaydetmek ve doğrulamak için Yetki Grupları ekranında Sabit Kıymetler sayfasında Ekle yetkisi gerekir.
Ön koşullar
Bölüm başlığı “Ön koşullar”- Üst çubukta aktif firma ve şube seçili olmalıdır; sekme, aktif firma/şubenin ülkesine göre çalışır.
- Parametreler: Sınıflı bir kıymetin edinim ayını kapsayan, teyitli tek bir amortisman oranı satırı olmalıdır; yoksa kart açılmaz ve amortisman ayrılmaz (sınıfsız kıymette ömür elle girilir).
Adım adım
Bölüm başlığı “Adım adım”-
Soldaki menüden Ayarlar grubundaki Parametre Merkezi ekranını açın. Sol gezintide Amortisman grubunu, ardından Amortisman oranları sekmesini seçin.

-
Amortisman Oranları satırında Kayıt sütununu ve “x / y doğrulandı” durumunu okuyun; Aç düğmesi Sabit Kıymet ekranını açar.
-
Sabit Kıymet ekranında Amortisman Oranları (parametre) bölümüne inin. Varlık Sınıfı (ör. Taşıt, Bilgisayar/Donanım), Geçerlilik Başlangıcı ve Faydalı Ömür (ay) alanlarını doldurun ve Oran Kaydet’e tıklayın.

-
“Amortisman oranı kaydedildi (teyit bekliyor). Önceki açık kayıt kapatıldı.” mesajını görürsünüz: satır Teyit bekliyor rozetiyle gelir ve önceki açık satır yeni tarihte kapanır.
-
Satırın sonundaki onay düğmesine (ipucu: Doğrulayıcı onayı) tıklayarak oranı teyit edin. Teyitsiz oran, sınıflı kıymette kanonik amortisman için kullanılmaz.
-
Aynı sınıf ve aynı başlangıç tarihiyle yeniden kayıt yaparsanız, o satırın faydalı ömrü güncellenir ve satır yeniden Teyit bekliyor durumuna döner; oran değişimi için yeni tarih girmek önerilir. Ürün bu yerinde güncellemeyi, satır daha önce amortisman ayrılan kıymetlerde kullanılmış olsa bile engellemez; geçmiş dönem hesabını etkilememek için aynı tarihle yeniden kaydetmek yerine her zaman yeni bir başlangıç tarihi girin.
Alanlar
Bölüm başlığı “Alanlar”| Alan | Anlamı | Zorunlu mu |
|---|---|---|
| Kategori, Kayıt, Doğrulama | Bu sekmedeki özet: “Amortisman Oranları” satırı, kayıt sayısı ve doğrulanmış sayı. | — |
| Varlık Sınıfı | Kıymet kartındaki sınıfla birebir aynı yazılır. | Evet |
| Geçerlilik Başlangıcı | Oranın ilk geçerli günü; kıymetin edinim tarihine göre okunur. | Evet |
| Bitiş | Yeni dönem girilince önceki satırda otomatik doldurulur. | — |
| Faydalı Ömür (ay) | Ay cinsinden faydalı ömür (1 ile 1200). | Evet |
Sık hatalar ve mesajları
Bölüm başlığı “Sık hatalar ve mesajları”| Ekranda gördüğünüz mesaj | Anlamı / ne yapmalı |
|---|---|
| “Kıymetin faydalı ömrü yok: sınıfı için edinim tarihinde geçerli amortisman oranı satırı bulunamadı (Ayarlar › Parametreler › Amortisman oranları) ya da ömür girilmedi. Kart açılmadı.” | Kıymetin sınıfı için edinim ayını kapsayan oran satırı ekleyin. |
| “Tanımlı amortisman oranı yok. Varlık sınıfı bazında ekleyin.” | Sabit Kıymet ekranındaki liste boştur; ilk oranı girin. |
| “Amortisman başladıktan sonra ömür, sınıf ya da yöntem değiştirilemez (27/1977 VUY m.218).” | Amortismanı başlamış kıymetin ömrünü değiştirmeyin. |
| “No effective … for ’…’ at acquisition (…).” | Amortisman ayrılırken kıymetin sınıfı için edinim ayını kapsayan tek oran satırı yok. Mesaj ekranda İngilizce görünür. Sınıf için oran satırı ekleyin; iki satır çakışıyorsa tarihlerini ayırın. |
| ”… for ’…’ is unverified — accountant confirmation required; …” | Sınıfın oranı Teyit bekliyor durumunda; teyitsiz oranla amortisman ayrılmaz. Mesaj ekranda İngilizce görünür. Satırı teyit edin. |