Marine Siparişler
Ne işe yarar
Bölüm başlığı “Ne işe yarar”Marine Siparişler ekranı, bir tersane projesinin ticari sözleşme bedelini üç sipariş türüyle yönetir:
- Ana Sipariş: projenin asıl iş kalemleri ve bedeli. Projede yalnız bir ana sipariş olur.
- Değişiklik Emri (CO): onaylı ana siparişin bedelini artıran ya da eksilten ek iş. Onaylanınca ana siparişin revize sözleşme bedeli güncellenir.
- Tahmini Bedel (PC Sum): bedeli henüz belli olmayan işler için ayrılan tahsis. PC Sum doğrudan hakedişe girmez; kanıtlı bir değişiklik emrine çekilerek (Çekiş → CO) kullanılır.
Onaylanan siparişler, hakedişin ve maliyet takibinin dayanağıdır.
Kimler kullanır
Bölüm başlığı “Kimler kullanır”Satış/proje ofisi (sipariş girişi) ve yönetici (onay). Roller ekranında Marine sayfası için Görme, Ekleme (yeni sipariş), Düzenleme (kalem girişi, onaya sunma, taslağa döndürme, iptal) ve Onay (onaylama, reddetme, kapatma) yetkileri ayrı ayrı denetlenir.
Ön koşullar
Bölüm başlığı “Ön koşullar”- Marine paketi firmada açık olmalıdır; kapalıysa işlem “Marine paketi bu firma / şubede açık değil.” mesajıyla durur.
- Önce Marine Projeler ekranında proje olmalıdır. Değişiklik emri ve PC Sum için projede onaylı ana sipariş bulunmalıdır.
- Ana siparişte Şube seçilmelidir: KDV oranı ve kur şubenin ülkesinden çözülür.
- Parametreler: Ayarlar › Parametreler › KDV oranları sekmesinde, şubenin ülkesi için seçtiğiniz KDV bandına ait, sipariş tarihinde geçerli ve teyitli bir satır olmalıdır. Satır yoksa, teyitli değilse ya da aynı tarihte birden çok satır yürürlükteyse işlem durur; sistem oran uydurmaz.
- Yabancı para siparişinin onayı için Ayarlar › Parametreler › Vergi kuru politikası ve Döviz Kurları ekranında sipariş tarihi için kur bulunmalıdır; yoksa onay durur.
- İstisna/stopaj bilgisi girilecekse Marine KDV İstisnaları sekmesi doldurulmuş olmalıdır; ayrıntı için Marine Vergi ve Kanıtlar.
Adım adım
Bölüm başlığı “Adım adım”-
Marine menüsünden Marine Siparişler ekranını açın. Ana sayfadaki Açık Marine Siparişi veya Onay Bekleyen Marine Siparişi kartından geldiyseniz üstte süzgeç bandı görünür; Süzgeci temizle (tüm siparişler) ile tüm liste açılır.
-
Listede bir satırı açıp kalemlerini görmek için satırı genişletin; sipariş sayfasına geçmek için Aç bağlantısına ya da satıra çift tıklayın.
-
Yetkiniz varsa Yeni ana sipariş düğmesine basın. Başlıkta Proje, Başlık, Sipariş tarihi, Şube ve Döviz’i girin; isteğe bağlı olarak Müşteri (cari) ve Sözleşme (ortak sicil) seçin. Kaydet’e basın; sipariş numarası (örn. MO-001) verilir ve sipariş Taslak olur.
-
Kalem formunda Açıklama, Kategori, Birim, Miktar, Birim Fiyat ve KDV oranı (bant) seçip Kalem ekle’ye basın. Kalem tablosu her satır için KDV hariç, KDV %, KDV tutarı ve KDV dahil sütunlarını, sayfanın üstü de toplamları gösterir. Yabancı para siparişinde TL karşılığı, onayda resmî kurla sabitlenir.
-
Onaya sun’a basın. Sistem tarih, şube, döviz, KDV oranları ve kalemleri denetler; sipariş Gönderildi olur.
-
Onay yetkisi olan başka bir kullanıcı Onayla veya Reddet der. Dört göz kuralı: ana siparişi ya da değişiklik emrini oluşturan kullanıcı kendi siparişini onaylayamaz; onaylayan, oluşturandan farklı bir yetkili olmalıdır. Oluşturan kişi siparişi açtığında Onayla düğmesi pasif görünür ve üzerine gelince “Kaydı oluşturan kullanıcı onaylayamaz; başka bir yetkili onaylamalı.” ipucu çıkar. Bu kural PC Sum için uygulanmaz. Ret için Gerekçe / not (ret, iptal, kapanış) alanı doldurulmalıdır. Reddedilen ya da gönderilmiş sipariş Taslağa döndür ile düzeltmeye açılır.
-
Onayda KDV oranları ve TL kuru siparişe sabitlenir, onaylı bedel yazılır ve her kalem için taahhüt maliyet kaydı oluşur (bkz. Marine Maliyetler). Muhasebe fişi üretilmez. Sipariş Onaylandı durumuna geçer.
-
İş devam ederken onaylı ana sipariş sayfasındaki bağlantılardan Değişiklik emirleri (CO), PC Sum (provisional sum) ve Hakediş şartları ve ilerleme sayfalarına geçin.
-
Yeni değişiklik emri için Değişiklik gerekçesi (Armatör / müşteri talebi, Klas gerekliliği, Bayrak devleti gerekliliği, Teknik düzeltme) seçin; döviz, şube ve sözleşme ana siparişten gelir. Eksiltme için negatif birim fiyat yalnız değişiklik emrinde girilir.
-
PC Sum’dan kullanım için PC Sum satırındaki Çekiş → CO bağlantısını kullanın; değişiklik emrinde Kanıt iş emri ve Metraj / ölçüm referansı zorunludur. Çekiş tutarı PC Sum’ın kalanını aşamaz.
-
İş bitince onay yetkisiyle Kapat’a basın. Taslak ya da onayda bekleyen bağlı sipariş varken kapatılamaz.
Alanlar
Bölüm başlığı “Alanlar”| Alan | Anlamı | Zorunlu mu |
|---|---|---|
| Proje | Siparişin bağlı olduğu Marine projesi (kayıttan sonra değişmez). | Evet |
| Başlık | Sipariş başlığı. | Evet |
| Sipariş tarihi | KDV oranının ve kurun çözüldüğü tarih. | Evet |
| Şube | Yalnız ana siparişte; KDV ve kur şubenin ülkesinden gelir. Göç öncesi kayıtta şube yoksa Şubeyi ata düğmesi çıkar; atanana kadar CO / PC Sum açılmaz. | Evet |
| Döviz | Sipariş dövizi; proje sözleşme dövizi altında bilgi olarak gösterilir. CO ve PC Sum dövizi ana siparişten gelir. | Evet |
| Müşteri (cari) | Ana siparişin müşterisi. | Hayır |
| Sözleşme (ortak sicil) | Ortak sözleşme kaydı; döviz ve cari sipariştekiyle aynı olmalıdır. | Hayır |
| Değişiklik gerekçesi | Yalnız değişiklik emrinde. | Evet |
| Kanıt iş emri, Metraj / ölçüm referansı | PC Sum’dan çekilen değişiklik emrinde. | Evet |
| Notlar | Serbest not. | Hayır |
| Açıklama, Kategori, Birim, Miktar, Birim Fiyat | Kalem alanları. Kategori: İşçilik, Malzeme, Taşeron, Ekipman, Genel Gider, Seyahat, Diğer. Birim: Götürü, Saat, Gün, Adet, Metre, Metrekare, Kilogram, Ton, Diğer. | Açıklama, Miktar, Birim Fiyat evet |
| KDV oranı | Kalemin KDV bandı; Parametreler’deki tarihli satırdan oran çözülür. | Evet |
| İstisna kodu (M5) ve Marine KDV İstisnaları bölümü | Vergi akışı, GTİP kodu, KDV istisna belgesi, SBİF/gümrük/transit belge no ve stopaj kodu. | Duruma bağlı |
Sipariş durumları: Taslak, Gönderildi, Onaylandı, Devam Ediyor, Tamamlandı, İptal, Reddedildi. Yalnız Taslak sipariş düzenlenebilir.
Sık hatalar ve mesajları
Bölüm başlığı “Sık hatalar ve mesajları”| Ekranda gördüğünüz mesaj | Anlamı / ne yapmalı |
|---|---|
| “Şube seçilmeli (KDV oranı ve kur şubenin ülkesinden çözülür).” | Şube alanını doldurun. |
| “Sipariş tarihi zorunlu.” / “Başlık zorunlu.” | İlgili alanı doldurun. |
| “Siparişte kalem yok.” | Onaya sunmadan önce en az bir kalem ekleyin. |
| “KDV oranı seçilmeli (varsayılan oran uydurulmaz).” | Her kalemde KDV oranı (bant) seçin. |
| “KDV bandı … için … tarihinde şubenin ülkesinde geçerli oran yok — Ayarlar › Parametreler’den tanımlayın.” | KDV oranları sekmesine o tarihi kapsayan satır ekleyin. |
| “KDV bandı … için … tarihindeki oran satırı teyitli değil — Ayarlar › Parametreler’de resmî kaynakla teyit edin.” | Satırı resmî kaynakla teyit ettirin. |
| “KDV bandı … için … tarihinde birden çok oran satırı yürürlükte — dönemleri Ayarlar › Parametreler’de düzeltin.” | Çakışan dönemleri düzeltin. |
| “Şubenin (ya da firmanın) ülkesi tanımlı değil; KDV çözülemez.” | Şube/firma ülkesini tanımlayın. |
| ”… için … tarihinde ülke kur politikasına uygun kur yok; onay durdu (elle TL tutarı girilmez).” | Döviz Kurları ekranına kuru girin ya da kur politikasını düzeltin. |
| “Projede zaten bir ana sipariş var; bedel değişikliği değişiklik emriyle yapılır.” | İkinci ana sipariş açılmaz; Değişiklik emri kullanın. |
| “Değişiklik emri / PC Sum için projede onaylı bir ana sipariş gerekir.” | Önce ana siparişi onaylatın. |
| “Yalnız taslak sipariş düzenlenebilir.” | Önce Taslağa döndür deyin. |
| “Durum geçişine izin verilmiyor: … → ….” | Sipariş bu işlem için uygun durumda değildir. |
| “Siparişi oluşturan kullanıcı kendi siparişini onaylayamaz (dört göz).” | Onayı, siparişi oluşturandan farklı, Onay yetkisi olan bir kullanıcı yapmalıdır. |
| “Bu siparişin oluşturanı kayıtlı değil (eski kayıt); dört göz kuralı doğrulanamadığı için onaylanamaz.” | Bu sipariş onaylanamaz; kural, oluşturanı bilinmeyen kayıtta da onayı durdurur. |
| “Bu işlem için gerekçe / not yazın.” | Ret, iptal ve kapatmada not alanını doldurun. |
| “Değişiklik emri gerekçesi seçilmeli.” | Değişiklik gerekçesi seçin. |
| “PC Sum çekişi için iş emri ve metraj kanıtı zorunlu.” | Kanıt iş emri ve Metraj / ölçüm referansı girin. |
| “Çekiş PC Sum kalanını aşıyor (kalan … …); farkı ayrı değişiklik emriyle girin.” | Çekiş tutarını düşürün. |
| “PC Sum (…) doğrudan hakedişe girmez; önce kanıtlı değişiklik emrine dönüştürün.” | Çekiş → CO ile değişiklik emri açın. |
| “Sözleşme dövizi (…) sipariş dövizinden (…) farklı.” / “Sözleşmenin carisi siparişin müşterisinden farklı.” | Sözleşme, döviz ve cariyi uyumlu seçin. |
| “Negatif birim fiyat (eksiltme) yalnız değişiklik emrinde girilir.” | Eksiltmeyi değişiklik emri olarak girin. |
| “Taslak / onaydaki bağlı sipariş varken kapatılamaz.” | Bağlı CO ve PC Sum’ları sonuçlandırın. |
| “Marine paketi bu firma / şubede açık değil.” | Marine paketinin açılmasını yöneticinizden isteyin. |
| “Kayıt siz açtıktan sonra başka bir kullanıcı tarafından değiştirildi ya da silindi; …” | Sayfayı yenileyip tekrarlayın. |
Onaylanan siparişin kalem oranları, tutarları ve TL kuru kayıt anında saklanır; sonradan Parametreler’e yeni oran girilse eski sipariş yeniden hesaplanmaz.